Wall Street Journal'ın Moskova büro başkanı Evan Gershkovich, BBC Radio 4'ün "Today" programına yaptığı röportajda 29 Mart 2023'te yaşadığı tutuklama sürecini ve ardından gelen 16 aylık hapis hayatını anlattı. 34 yaşındaki gazeteci, Rusya'da 2017'den beri yaşıyor ve tutuklandığı sırada Yekaterinburg'da, Moskova'dan yaklaşık 1.600 kilometre doğusunda, bir kaynakla görüşmek için bir yemek salonundaydı.
📌 Gelişmede Öne Çıkan Başlıklar
- Gershkovich, 2023'te Yekaterinburg'da bir kaynakla yemek yarken maskeli FSB ajanları tarafından tutuklandı.
- Tutuklama sırasında sorgulanmaması ve işkence görmemesi, kendisinin bir casus değil, müzakereler için bir piyon olarak planlandığını gösterdi.
- 16 yıl hapis cezası almasına rağmen 16 ay sonra Almanya'da ömür boyu hapis yatan Vadim Krasikov ile yapılan bir esir takasıyla serbest bırakıldı.
- Moskova, bu işlem sonucunda herhangi bir yaptırımla karşılaşmadığını ve stratejik olarak "akıllıca" oynadığını vurguladı.
Tutuklama anı ve tuzak farkındalığı
Gershkovich, yarım boş bir yemek salonuna girip "Sanırım o masayı biz ayırdık" diyen altı kişilik maskeli bir grup tarafından çevrildiğini kaydetti. Bu lafın "sizi dondurmak" için kasıtlı bir taktiği olduğunu belirtti. İki adam ayağa kalktığında FSB ajanları tarafından tutuklandığını duydu. "FSB devreye girdiğinde, bu planlı bir operasyon olduğunu anlarsınız" dedi. Yanındaki kaynak ise kalabalıkta kayboldu.
Gazeteci, tutuklamadan kısa bir süre sonra sorgulanmaması ve işkence görmemesinin, Rusya'nın güvenlik servislerinin casuslara uyguladığı yaygın yöntemlerin dışında olduğunu fark etti. Bu durum, kendisinin gerçek bir düşman değil, daha büyük bir oyundaki değerli bir rehine, bir piyon olarak işlendiğini gösteriyordu. "Onlar beni bir tuzağa çektiler ve bu davası uydurdular ki ben değerli bir rehine olayım" diyerek, bu gerçeğin ona huzur verdiğini ve 12-20 yıl hapis yatmayacağını öngördüğünü ifade etti. Bu bilinç, onu hapishane disiplini içinde tuttu ve bir esir takası ihtimalini öngörmesine yardımcı oldu.
Esir takası ve serbest kalış
Gershkovich, yargılanma sürecinde 16 yıl hapis cezası almasına rağmen, 16 ay sonra Ağustos 2024'te gerçekleştirilen kapsamlı bir esir takası kapsamında serbest bırakıldı. Takasın diğer tarafı, Almanya'da bir cinayet nedeniyle ömür boyu hapis cezası çeken Vadim Krasikov'du. Gazeteci, Moskova'nın bu operasyonla uluslararası bir kriz yaratarak yüksek profilli bir rehine elde ettiğini, ancak herhangi bir yaptırımla karşılaşmadığını ve bu stratejiyi "cinik bir bakışla akıllıca" bulduğunu vurguladı. Gershkovich şu an Berlin'de yaşıyor ve gazeteciği sürdürüyor.