Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nun New York'daki oturumları arasında ABD ve İran heyetleri, son haftalardaki gerilimin arttığı süreçte ilk yüksek düzeyli doğrudan temasını gerçekleştirdi. ABD Başkanı Donald Trump, gazetecilere yaptığı açıklamada Özel Temsilci Steve Witkoff'ın başkanlığındaki heyetin, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi ile yaklaşık üç saat süren görüşmeyi "çok iyi" ve "verimli" olarak nitelendirdi. Trump, heyetinde damadı ve eski danışmanı Jared Kushner'ın da yer aldığını doğrularken, taraflar arasında "çok yakın zamanda" yeni bir görüşmenin planlandığını bildirdi.
📌 Bilinmesi Gerekenler
- ABD Özel Temsilcisi Steve Witkoff ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi New York'ta yaklaşık 3 saat görüştü.
- Trump görüşmeyi 'verimli' buldu, taraflar yakın zamanda yeniden masaya oturacak.
- İran Hürmüz Boğazı'nı 7 gün içinde açabileceğini, bunun karşılığında ablukanın kalkmasını ve varlıkların serbest bırakılmasını istedi.
- Trump İran'ın askeri kapasitesine büyük darbe vurduğunu iddia ederek, anlaşma olmazsa baskıyı artıracağını tekrarladı.
İran Hürmüz Boğazı için Somut Şartlar Öne Sürdü
İran devlet medyası ve Reuters'a konuşan üst düzey yetkililer, görüşmenin Witkoff'un talebi üzerine gerçekleştiğini ve İran heyetinin diplomatik süreci yeniden başlatmak için tam yetkiye sahip olduğunu aktardı. Tahran, stratejik öneme sahip Hürmüz Boğazı'nı yeniden açmak için üç ana şart öne sürdü: ABD'nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasının derhal kaldırılması, dondurulmuş İran varlıklarının serbest bırakılması ve Lübnan dahil "direniş cephelerindeki" savaşın sona erdirilmesi. İranlı yetkili, bu şartlar sağlanırsa boğazın yedi gün içinde açılabileceğini belirtti.
Trump Hem Diplomasi Hem Askeri Baskı Dilini Kullandı
Trump, günün erken saatlerinde İngiltere Başbakanı Keir Starmer ile görüşmesinin ardından da "Bir anlaşmaya varılacağını düşündüğünü" söylerken, daha sonraki BM konuşmasında çok daha sert bir ton benimsedi. Anlaşma sağlanmaması halinde İran'a yönelik saldırıları artırabileceği tehdidinde bulunan ABD Başkanı, diğer ülkelere İran'ı ekonomik açıdan tecrit etme çağrısı yaptı. Trump ayrıca Körfez İşbirliği Konseyi liderleriyle görüşmesinden önce, İran'a ait 159 geminin imha edildiğini, uçak filosunun yüzde 90'dan fazlasının vurulduğunu ve yüzlerce silah deposunun hedef alındığını iddia etti. Tarafların masada kalması, nükleer program, yaptırımlar ve küresel enerji güvenliği üzerindeki uzlaşı arayışının sürdüğünü gösteriyor.