Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, Salı günü New York'ta açılan 79. Genel Kurulu Genel Müzakere oturumunda, yıl sonuna kadar sürecek ikinci beş yıllık görevinin son büyük konuşmasında dünyayı kutuplaşma değil, işbirliği yoluna çağırdı. Guterres, "dünyadaki fay hatlarının genişlediğini" ifade ederek, sürmekte olan savaşlar, artan sıcaklıklar ve denetlenmeyen yapay zeka gelişmeleri arasında "karşılıklı bağımlılık üzerine kurulmuş ve yoğun bir ekonomik, politik, sosyal ve teknolojik bağlantı ağıyla sürdürülen bir dünya" önerdi. "Askeri güç tek başına barışı sağlayamaz" diyen Guterres, süper güçlere "güçlerinin o kadar da süper olmadığını" hatırlattı.

📌 Haberin Özeti

  • Guterres, 'dünyadaki fay hatlarının genişlediğini' belirterek kutuplaşma ve güvensizlik yerine ekonomik, politik, sosyal ve teknolojik bağlantı ağına dayalı işbirliğini çağırdı.
  • Trump, BM'nin 'küreselci bürokratların solcu gündemini dayattığını' iddia ederek kurumu ve ABD'nin taraf olmadığı Uluslararası Ceza Mahkemesi'ni hedef aldı.
  • Bu yıl Genel Kurulu gündeminde Gazze, Ukrayna, Sudan, Kongo Demokratik Cumhuriyeti ve Myanmar'daki savaşlar ile iklim değişikliği, eşitsizlik ve tedarik zinciri şokları başlıca konular.
  • Guterres'in ikinci beş yıllık görevi 31 Aralık'ta sona erecek; henüz net bir halef adayı belirlenmedi.

Trump: 'ABD'yi dünyanın en güçlü ülkesine dönüştürdüm'

Guterres'in konuşmasının yaklaşık bir saat sonra podyuma geçen ABD Başkanı Donald Trump, zıt bir vizyon çizdi. Trump, "Diğerleri güç vaat ederken ben bunu ABD'yi dünyanın en güçlü ülkesine dönüştürmek için kullandım" diyerek ekonomik, teknolojik ve askeri alandaki hakimiyeti vurguladı. BM'nin "büyük potansiyeli" olduğunu kabul eden Trump, kurumu "küreselci bürokratların uzak sol gündemini dayatmakla" suçladı ve ABD'nin taraf olmadığı Uluslararası Ceza Mahkemesi'ni (UCC) sertçe eleştirdi.

Savaşlar, iklim ve reform gündemde

193 üye ülkenin liderlerinin katıldığı bu yılın en büyük diplomatik toplantısında, Gazze, Ukrayna, Sudan, Kongo Demokratik Cumhuriyeti ve Myanmar'daki çatışmaların sonlandırılması, iklim değişikliğiyle mücadele, küresel eşitsizliklerin azaltılması ve tedarik zinciri kesintilerinin yarattığı maliyet artışları ana gündem maddeleri. BM'nin kendisi de reform gündeminde; Güvenlik Konseyi'nde veto hakkına sahip ABD, Rusya, Çin, Britanya ve Fransa'nın baskın rolünün 21. yüzyıl gerçekliklerine uygun hale getirilmesi hedefleniyor. Guterres, 31 Aralık'ta görevi biteceğini hatırlatarak, "BM'nin temsil ettiği değerlerden asla, asla vazgeçmeyeceğini" vurguladı.